วช. เปิดเวที “ผนึกวิจัย-เทคโนโลยี รับมือภัยแล้งยุคโลกเดือด”

วันที่ 4 เมษายน 2569 สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ(วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม จัดการแถลงข่าวและเสวนาในหัวข้อ “ประเทศไทยน้ำมั่นคง : การใช้เทคโนโลยีและกระบวนการเชิงพื้นที่ป้องกันภัยแล้งในภาวะโลกเดือด” โดยมี ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ เป็นประธานในพิธีเปิด พร้อมด้วย รองศาสตราจารย์ ดร.สุจริต คูณธนกุลวงศ์ ผู้อำนวยการแผนงาน (Program Director) แผนงานเป้าหมายสำคัญตามยุทธศาสตร์ ววน. ของ วช. และนายไพฑูรย์ เก่งการช่าง รองเลขาธิการสำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ รวมทั้งผู้บริหารจากกรมชลประทาน กรมอุตุนิยมวิทยา และกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย ตลอดจนหน่วยงานระดับจังหวัด หน่วยงานท้องถิ่น คณะผู้บริหารจาก วช. นักวิจัย และสื่อมวลชน เข้าร่วมงาน ณ ศูนย์สารสนเทศกลางด้านวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม วช. 

ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ กล่าวว่า วช.  ดำเนินการสนับสนุนแผนงานเป้าหมายสำคัญตามยุทธศาสตร์ ววน. น้ำมั่นคง ไม่ท่วม ไม่แล้ง ใน 10 จังหวัด ที่มี รองศาสตราจารย์ดร.สุจริต คูณธนกุลวงศ์ เป็นผู้อำนวยการแผนงาน ที่รวบรวมทีมนักวิจัยและผู้เชี่ยวชาญจากหลากหลายสถาบัน ดำเนินการสนับสนุนข้อมูลทางวิชาการ องค์ความรู้ และในช่วงฤดูร้อนนี้ กรมอุตุนิยมวิทยาได้พยากรณ์ว่าฤดูร้อนปีนี้จะร้อนกว่าปีที่ผ่านมา โดยเฉพาะช่วงระหว่างเดือนเมษายน – พฤษภาคม อุณหภูมิสูงสุดคาดจะแตะถึง 42-43 องศาเซลเซียส ซึ่งต้องมีการเตรียมการปริมาณน้ำสำรองทั้ง ทางด้านน้ำอุปโภค บริโภค และน้ำสำหรับภาคการเกษตร เพราะเอลนีโญที่กำลังจะมาอาจทำให้ฝนในปีนี้ตกน้อยประกอบกับ โลกกำลังเผชิญกับ การหยุดชะงักของอุปทานน้ำมัน ทำให้ต้นทุนด้านพลังงานสูงขึ้น ส่งผลต่อต้นทุนในการจัดหาน้ำ การเสวนา “ประเทศไทยน้ำมั่นคง: การใช้เทคโนโลยีและกระบวนการเชิงพื้นที่ป้องกันภัยแล้งในภาวะโลกเดือด” วช. มุ่งหวังเป็นกลไกสำคัญในการเชื่อมโยงองค์ความรู้จากงานวิจัยสู่การกำหนดนโยบายและการปฏิบัติจริงในพื้นที่ เพื่อเสริมสร้างความพร้อมของทุกภาคส่วนในการรับมือสถานการณ์ภัยแล้ง ลดผลกระทบ

ในงานเสวนา “ประเทศไทยน้ำมั่นคง : การใช้เทคโนโลยีและกระบวนการเชิงพื้นที่ ขับเคลื่อนป้องกันภัยแล้งในภาวะโลกเดือด” ดำเนินรายการเสวนา โดย รศ. ดร.สุจริต คูณธนกุลวงศ์ ผู้อำนวยการแผนงาน (Program Director) แผนงานเป้าหมายสำคัญตามยุทธศาสตร์ ววน. วช. โดยแบ่งออกเป็น 2 ช่วง ดังนี้

ช่วงที่ 1 สถานการณ์สภาพภูมิอากาศ น้ำท่า และมาตรการบริหารจัดการ ดังนี้

– สถานการณ์ฝนแล้งในช่วงฤดูร้อน และความแปรปรวนของฝนในภูมิภาค โดย ดร.ชลัมภ์ อุ่นอารีย์ ผู้อำนวยการศูนย์ข้อมูลข้อมูลภูมิอากาศ กรมอุตุนิยมวิทยา

– การบริหารจัดการน้ำในเขื่อน และสถานการณ์น้ำท่าในลำน้ำสายหลัก โดย ดร.ธเนศร์ สมบูรณ์ ผู้อำนวยการสำนักบริหารจัดการน้ำและอุทกวิทยา กรมชลประทาน

– แนวทางและมาตรการต่อการรับมือภัยแล้ง ในระดับพื้นที่ โดย นายไพฑูรย์ เก่งการช่าง รองเลขาธิการสำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ

– แผนบริหารจัดการภาวะน้ำแล้งระดับพื้นที่โดย ว่าที่ร้อยโท รวี ศุภนิมิตวิเศษกุล ผู้อำนวยการส่วนปฏิบัติการ ศูนย์อำนวยการบรรเทาสาธารณภัย กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย

ช่วงที่ 2 การรับมือภัยแล้งด้วยผลงานวิจัยและนวัตกรรม มุมมองจากพื้นที่ในระดับต่าง ๆ ดังนี้

– แผนบูรณาการน้ำระดับจังหวัด โดย นางสาวสุวรรณี เพียเอีย ผู้อำนวยการกลุ่มงานยุทธศาสตร์และข้อมูลเพื่อการพัฒนาจังหวัด สำนักงานจังหวัดขอนแก่น

– แผนน้ำตำบลคอนฉิม โดย นายชัยวัฒน์ ดอกไม้งาม นายก อบต.คอนฉิม อ.แวงใหญ่ จ.ขอนแก่น

– แผนน้ำตำบลพลับพลาไชย โดย นายพีรศักดิ์ มาตรศรี นายก อบต.พลับพลาไชย อ.อู่ทอง จ.สุพรรณบุรี

– การใช้เทคโนโลยี สำหรับการเตรียมพร้อมของตำบล และอำเภอ โดย นายชิษนุวัฒน์ มณีศรีขำ บริษัทสร้างสรรค์ปัญญา

– การสร้างความเข้มแข็งขององค์กรกับการบริหารจัดการน้ำระดับจังหวัด โดย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดร.โพยม สราภิรมย์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

รศ. ดร.สุจริต คูณธนกุลวงศ์ ผู้อำนวยการแผนงาน (Program Director) แผนงานเป้าหมายสำคัญตามยุทธศาสตร์ ววน. กล่าวสรุป งานด้านวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม คือ การเสริมศักยภาพการเตือนภัยในระดับพื้นที่ และสร้างตัวอย่างที่ดีนำเสนอต่อรัฐบาลเพื่อพัฒนาเป็นชุดโครงการ โดยต่อยอดจากการสร้างคน เป็นการสร้างคำตอบเพื่อแก้ปัญหา